Thời khắc chuyển giao giữa năm Nhân Thìn và Quý Tỵ Ä‘ã gần kề, bất Ä‘á»™ng sản Việt Nam vẫn Ä‘ang ngắc ngoải tìm hÆ°á»›ng ra khi thị trường Ä‘âu Ä‘âu cÅ©ng gặp tình cảnh Ä‘óng băng, tháo chạy, bất Ä‘á»™ng… Hoạt Ä‘á»™ng của giá»›i đầu tÆ°, kinh doanh bất Ä‘á»™ng sản lại thêm má»™t năm Ä‘áng buồn, chìm ngập trong nợ nần và chờ đợi thị trường hồi phục. Trong bức tranh tối Ä‘ó vẫn le lói những Ä‘iểm sáng. DiaOcOnline xin cùng các bạn Ä‘iểm lại thá»±c trạng thị trường bất Ä‘á»™ng sản và ná»— lá»±c nhằm vá»±c dậy thị trường, từ Ä‘ó có thể bÆ°á»›c đầu Ä‘Æ°a ra dá»± Ä‘oán bức tranh bất Ä‘á»™ng sản trong năm 2013 để quyết định sá»± đầu tÆ° của mình..

1. Công trình hạ tầng chuyển biến mạnh

Các Ä‘ô thị lá»›n tại Việt Nam chứng kiến nhiều công trình hạ tầng giao thông khởi công hoặc khánh thành, tạo cú hích cho nhiều dá»± án bất Ä‘á»™ng sản nằm kề. Thủ Ä‘ô Hà Ná»™i chứng kiến nhiều công trình quan trọng ra mắt. Đường cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình dài 50km, kết nối cá»­a ngõ Thủ Ä‘ô Hà Ná»™i vá»›i các tỉnh phía Nam đồng bằng Bắc Bá»™. Cao tốc trên cao dài nhất Việt Nam Pháp Vân - Mai Dịch thông xe, dành riêng cho ôto chạy suốt vá»›i tốc Ä‘á»™ 100km/h. Năm 2012, 5 cầu vượt thép thông xe tại Hà Ná»™i, gồm cầu vượt ngã tÆ° Chùa Bá»™c - Thái Hà - Tây SÆ¡n; ngã tÆ° Thái Hà - Láng Hạ, ngã tÆ° Lê Văn LÆ°Æ¡ng – Láng, ngã tÆ° Nguyá»…n Chí Thanh – Trần Duy HÆ°ng và ngã Nam Hồng - đường Bắc Thăng Long-Ná»™i Bài. Bãi Ä‘á»— xe cao tầng tại Phùng HÆ°ng, Trần Nhật Duật, Trần Khánh DÆ° được tiến hành xây dá»±ng, theo quy hoạch đến năm 2015, Hà Ná»™ sẽ có thêm 50 bãi Ä‘á»— xe ngầm- nổi

Tại TP.HCM, tuyến metro đầu tiên được khởi công vá»›i tổng vốn đầu tÆ° 2,4 tá»· USD, hứa hẹn rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm thành phố đến Bình DÆ°Æ¡ng. Việc hoàn thành sá»›m cầu Rạch Chiếc, cầu vượt thép tại nút giao Hàng Xanh- Thủ Đức và khởi công cầu Sài Gòn 2 sẽ góp phần giảm tải và giải tỏa ùn tắc giao thông tại cá»­a ngõ Ä‘ông bắc thành phố

2. Bất Ä‘á»™ng sản vẫn thu hút dòng vốn FDI

Từ năm 2007 – 2010, giai Ä‘oạn bất Ä‘á»™ng sản Ä‘ang nóng, vốn FDI đổ vào bất Ä‘á»™ng sản rất lá»›n, đặc biệt là năm 2008, Æ°á»›c tính số vốn FDI đăng ký vào bất Ä‘á»™ng sản đạt đến 23 tá»· USD. NhÆ°ng đến năm 2011, thị trường bất Ä‘á»™ng sản bắt đầu chứng kiến sá»± tuá»™t dốc, tổng số vốn FDI đầu tÆ° vào bất Ä‘á»™ng sản chÆ°a tá»›i 1 tá»· USD (chỉ chiếm 5,8% trong tổng vốn đăng ký 14,7 tá»· USD). Tính đến tháng 11/2012, Bá»™ Kế hoạch và Đầu tÆ° Æ°á»›c tính tổng vốn FDI đăng ký đạt 7,25 tá»· USD, đạt 60,4% so vá»›i cùng kỳ năm trÆ°á»›c. Khác vá»›i tâm lý e ngại của các nhà đầu tÆ° ná»™i, các nhà đầu tÆ° nÆ°á»›c ngoài nhÆ° Nhật Bản, Singapore, Malaysia vẫn tin vào khả năng phục hồi thị trường địa ốc Việt Nam. Dá»± án Becamex Tokyu, liên doanh giữa Tập Ä‘oàn Tokyu (Nhật) và Becamex IDC, chiếm tổng vốn đầu tÆ° 1,2 tá»· USD. Công ty Keppel Land (Singapore) đầu tÆ° vào 18 dá»± án vá»›i tổng vốn 2 tá»· USD, triển khai dá»± án nhà ở.
 

3. Nở rá»™ phân khúc nhà ở bình dân, nhà xã há»™i

Thị trường BĐS năm 2012 nở rá»™ phân khúc nhà bình dân. Lượng mở bán căn há»™ bình dân Ä‘ã tăng gần nhÆ° gấp Ä‘ôi, trong khi các dá»± án má»›i thuá»™c phân khúc cao cấp, sang trọng hầu nhÆ° không có. Chính vì nhiều dá»± án lần lượt mở bán mà thị trường 2012 có sá»± cạnh tranh ngầm quyết liệt giữa các chủ đầu tÆ°, kéo theo giá dá»± án cÅ©ng Ä‘ã giảm ở các phân khúc. Nhu cầu nhà ở, cÅ©ng nhÆ° lượng tiêu thụ đến thời Ä‘iểm này có tăng, nhÆ°ng chỉ là ở mức khích lệ, vì thế, chắc chắn đến hết năm 2012, và đầu 2013, nhiều doanh nghiệp BĐS sẽ còn chÆ°a hết khó khăn.

Phân khúc cao cấp vá»›i biệt thá»± siêu sang, căn há»™ cao cấp giá vài tá»· đồng…không còn được Æ°a chuá»™ng. Thị trường bất Ä‘á»™ng sản năm 2012 được nhắc nhiều đến phân khúc chung cÆ° giá rẻ, diện tích nhỏ, dao Ä‘á»™ng chỉ từ 30m2 đến 70m2 vá»›i giá trị chỉ khoảng 500-600 triệu đồng. Thị trường Tp.HCM hiện nay gần nhÆ° chỉ tập trung vào những dá»± án có giá dÆ°á»›i 1 tá»· đồng/căn. Ngay cả những dá»± án cÅ© cÅ©ng phải giảm giá, chiết khấu để giải quyết hàng tồn. Má»™t loại hình căn há»™ nhỏ 30m2 tại Bình DÆ°Æ¡ng vá»›i giá 90 – 120 triệu đồng/căn Ä‘ang là má»™t hÆ°á»›ng Ä‘i má»›i cho các doanh nghiệp kinh doanh bất Ä‘á»™ng sản. Còn tại Hà Ná»™i, trÆ°á»›c Ä‘ây các dá»± án chung cÆ° thường tập trung vào phân khúc trung và cao cấp, căn há»™ thường có diện tích từ 70-130m2, thậm chí lên đến vài trăm m2 má»—i căn há»™. Giá căn há»™ cÅ©ng ở mức cao ngất ngưởng từ 30 – 50 triệu đồng/m2 ở khu vá»±c ná»™i Ä‘ô, 23 – 27 triệu đồng/m2 ở khu vùng ven Ä‘ô,…

70.000 căn há»™ tồn đọng tại Hà Ná»™i và TP.HCM Ä‘ang loay hoay giải phóng. Chủ trÆ°Æ¡ng biến nhà thÆ°Æ¡ng mại thành nhà xã há»™i là giải pháp trÆ°á»›c mắt để tháo gỡ khó khăn cho người dân có nhà ở, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, giải quyết nợ xấu cho nền kinh tế. Theo Bá»™ trưởng Bá»™ xây dá»±ng, Nhà thÆ°Æ¡ng mại cần phải cÆ¡ cấu lại dá»± án, theo hÆ°á»›ng tăng cÆ¡ cấu nhà xã há»™i trong dá»± án, Ä‘iều chỉnh quy mô căn há»™ để phù hợp vá»›i nhu cầu nhiều người dân. Nhà ở xã há»™i sẽ nhận được nhiều há»— trợ từ nhà nÆ°á»›c, không thu tiền sá»­ dụng đất, Æ°u Ä‘ãi tín dụng, có chính sách giảm thuế; người mua được vay vá»›i lãi suất Æ°u Ä‘ãi trung dài hạn để mua hoặc thuê nhà,… Tuy nhiên, hầu hết các dá»± án nhà thu nhập thấp hiện nay đều nằm xa khu vá»±c trung tâm, thiếu hạ tầng kỹ thuật, xã há»™i, giá bán vẫn cao (12-13 triệu/m2), không đủ hấp dẫn khách mua.

4. Đất nền giá rẻ - Ä‘iểm sáng hiếm hoi

Phân khúc căn há»™ liên tục mất giá, giao dịch trầm lắng, trong khi Ä‘ó, phân khúc đất nền giá rẻ được Ä‘ánh giá là kênh đầu tÆ° an toàn. Dá»± án đất nền tại quận 9 (TP.HCM) của tập Ä‘oàn Hoàng Anh Gia Lai mức giá trung bình 12,7 – 17 triệu đồng/m2 bán được nhiều lô đất ngay khi chào bán. Công ty Phát triển nhà Thủ Đức (TDH) chào bán đất nền thuá»™c Dá»± án Long PhÆ°á»›c Spring Town (quận 9) vá»›i mức giá trung bình từ 19 - 26,5 triệu đồng/m2, hầu hết Ä‘ã được đặt mua.

Tuy cùng chịu ảnh hưởng Ä‘à giảm chung của thị trường, đất nền vùng ven cách TP.HCM 30 -50 km vẫn thanh khoản tốt nếu vị trí đẹp, hạ tầng bài bản, chủ đầu tÆ° uy tín. Quy hoạch thành phố vệ tinh liền kề TP.HCM, cÆ¡ sở hạ tầng được đầu tÆ°, và đặc biệt là hạ tầng giao thông kết nối bài bản, các dá»± án đất nền giá rẻ tại Bình DÆ°Æ¡ng, Đồng Nai thu hút sá»± quan tâm của nhiều nhà đầu tÆ° trường vốn và cả những cá nhân có nhu cầu mua để ở. Quý 3 năm 2012, Bình DÆ°Æ¡ng là nÆ¡i có lượng đất nền dá»± án được chào bán má»›i nhiều nhất, chiếm đến 46% tổng nguồn cung. Theo CBRE Việt Nam, đất nền Hà Ná»™i vào cuối năm giảm mạnh 10-40%, khách hàng bắt đầu rút tiền mua vì cho rằng giá bán hợp lý. Trong khi Ä‘ó, lượng dá»± án đất nền chào bán tại TP.HCM chỉ chiếm 6,6% , nguyên nhân được cho là do giá đất tại Ä‘ây khó hạ thấp hÆ¡n nữa.

5. Văn phòng cho thuê cố giữ tá»· lệ lấp đầy

Trong suốt sáu tháng cuối năm 2012, thị trường cao ốc văn phòng TP.HCM bình ổn và có những dấu hiệu Ä‘ang giảm dần về Ä‘áy. Giá chào thuê cao ốc hạng A tại quý 3/2012 khoảng 642 nghìn đồng/m2/tháng. Giá chào thuê của cao ốc hạng B khoảng 362 nghìn đồng/m2/tháng. Tỉ lệ trống tại cao ốc hạng A là 15,3% và hạng B là 11,8%. Các cao ốc văn phòng hạng A giữ vững giá thuê cÅ©ng nhÆ° tỉ lệ lấp đầy cao và ổn định trong suốt 12 tháng qua. Đơn cá»­ Vincom Center tỉ lệ lấp đầy đạt 75%, cao ốc Bitexco Financial Tower đạt 68% (năm trÆ°á»›c chỉ 40%), Ä‘ây là kết quả Ä‘áng kể của việc cho thuê các khách hàng má»›i.

Tổng cung văn phòng hạng A tại Hà Ná»™i hiện tại đạt 165.300 m2, giá chào thuê trung bình của văn phòng giảm nhẹ. Tá»· lệ mặt bằng trống của văn phòng hạng B trong khu trung tâm và các quận Ba Đình, Đống Đa cÅ©ng ổn định ở mức 10 – 12%, trong khi tá»· lệ này ở khu vá»±c phía Tây giảm xuống còn 30,8%. Các dá»± án hạng A tiêu biểu Ä‘ang trong quá trình xây dá»±ng gồm có Cornerstone 21.000m2 (dá»± kiến hoàn thành vào năm 2013); Lotte Hà Ná»™i 43.835 m2 (dá»± kiến hoàn thành vào năm 2014); EVN Twin Tower 45.261 m2 (dá»± kiến hoàn thành vào năm 2013).

6. Cuá»™c chiến giá cả giữa các doanh nghiệp

Giá bất Ä‘á»™ng sản trung bình năm 2012 Ä‘ã giảm 30% so vá»›i các năm trÆ°á»›c. Nhiều nhà đầu tÆ° quyết định Ä‘á»™t phá bằng cách phá giá căn há»™, chấp nhận lá»— để kích thích khách mua, gây xôn xao thị trường. Tâm Ä‘iểm sá»± việc là việc Xí nghiệp xây dá»±ng tÆ° nhân số 1 Lai Châu tung ra thị trường má»™t lượng căn há»™ nhất định vá»›i giá chỉ 10 triệu đồng/m2. Nhiều dá»± án bất Ä‘á»™ng sản khác tại Hà Ná»™i, Tp.HCM lại chọn cách giảm giá có phần “kín” hÆ¡n, thông qua các chÆ°Æ¡ng trình Æ°u Ä‘ãi, khuyến mại, tặng xe, tặng quà… Má»™t số doanh nghiệp lại chọn phÆ°Æ¡ng thức bán nhà xây thô để giảm má»™t khoản tiền lá»›n cho khách hàng.

Công ty phát triển nhà Hoàng Anh của bầu Đức cÅ©ng tung ra thị trường căn há»™ giá gần 20 triệu đồng má»—i m2, thấp hÆ¡n 35-50% so vá»›i má»™t số dá»± án cùng vị trí quận 7, TP HCM. Các Ä‘á»™ng thái trên ngay lập tức tác Ä‘á»™ng khiến thị trường nhà đất “ấm” lên Ä‘ôi chút. Không ít chủ đầu tÆ° cùng phân khúc lên án hành Ä‘á»™ng này, cho Ä‘ó là hành Ä‘á»™ng phá giá thị trường, triệt hạ đối thủ. Tuy nhiên, theo tính toán của giá»›i chuyên môn, nếu doanh nghiệp biết tiết giảm chi phí, sá»­ dụng công nghệ tiên tiến, giảm bá»›t lợi nhuận…, giá nhà tròm trèm 10 triệu đồng/m2 hoàn toàn có thể thá»±c hiện được.

Không chỉ là sá»± đối đầu giữa các doanh nghiệp, giữa doanh nghiệp và khách hàng cÅ©ng ngấm ngầm diá»…n ra cuá»™c chiến: má»™t bên cÆ°Æ¡ng quyết không hạ giá, má»™t bên tiếp tục ôm tiền ngồi chờ bất Ä‘á»™ng sản xuống giá thấp hÆ¡n nữa má»›i mua. Khách hàng không tin rằng bất Ä‘á»™ng sản Ä‘ã chạm Ä‘áy nên tiếp tục chờ, tâm lý này góp phần làm tình hình mua bán, chuyển nhượng căn há»™ thêm Ä‘ìu hiu.

7. Phân khúc hạng sang Ä‘óng băng, ồ ạt đổi công năng

Trên thị trường sÆ¡ cấp (chủ đầu tÆ° bán), thanh khoản của địa ốc hạng sang Ä‘ang rất thấp. Trên thị trường thứ cấp nhà đất trị giá 5-7 tá»· đồng trở lên cÅ©ng bị rá»›t giá, lá»±c bán lấn át mua. Thừa cung thiếu cầu, lại mất giá nên phân khúc này bị thất sủng, chứng kiến nhiều cuá»™c tháo chạy do không cạnh tranh nổi vá»›i sản phẩm nhà giá rẻ phục vụ nhu cầu ở thá»±c sá»±. Má»™t số chuyên gia cho rằng lối thoát cho phân khúc này là rà soát lại chỉ tiêu số người được phép cÆ° trú tại dá»± án để xin hợp thức hóa chẻ căn há»™ diện tích lá»›n thành căn há»™ tiêu chuẩn, chuyển Ä‘ôi công năng từ sang trọng sang thá»±c tế.

Không chỉ căn há»™ penthouse, nhiều doanh nghiệp lá»±a chọn xin chuyển đổi công năng từ dá»± án để bán sang căn há»™ cho thuê, căn há»™ dịch vụ. Thậm chí, chuyển từ chung cÆ° cao tầng sang xây nhà thấp tầng... Tại Tp.HCM, việc xin chuyển đổi công năng dá»± án diá»…n ra sôi Ä‘á»™ng nhất. Căn há»™ triệu Ä‘ô Diamond Island (Đảo Kim CÆ°Æ¡ng) dành hẳn bolck A và C làm căn há»™ dịch vụ cho thuê. Kế đến là dá»± án The Vista (quận 2) có 250 căn há»™ chuẩn bị được cho thuê trong thời gian tá»›i. Dá»± án XI Riverside Palace có 40 sản phẩm được chuyển thành căn há»™ dịch vụ. Tòa nhà có vị trí đắc địa tại quận 1 là Bến Thành Times Square cÅ©ng chuyển đổi công năng của 30 căn há»™ tồn đọng thành căn há»™ dịch vụ.

8. Các thÆ°Æ¡ng vụ M&A tăng

Doanh nghiệp bất Ä‘á»™ng sản trong năm 2012 xoay mọi cách để đẩy bán sản phẩm, cắt lá»— để giảm bá»›t khó khăn. Tình hình bế tắc chung dẫn đến xu hÆ°á»›ng bán tháo, chuyển nhượng dá»± án lại trở nên sôi Ä‘á»™ng hÆ¡n bao giờ hết. Chủ đầu tÆ° không đủ kiên nhẫn tiếp tục ôm dá»± án chờ đến khi thị trường khởi sắc, trong khi nhà đầu tÆ° lá»›n nhận định Ä‘ây là thời Ä‘iểm gom hàng giá rẻ. Hàng loạt vụ chuyển nhượng, sang tên dá»± án được diá»…n ra âm thầm lẫn công khai. Có thể Ä‘iểm qua má»™t số vụ chuyển nhượng Ä‘áng chú ý trên thị trường trong năm qua nhÆ°: Tập Ä‘oàn C.T group mua 95% cổ phần của Công ty Phát triển GS Củ Chi (GSDC) thuá»™c Tập Ä‘oàn Hàn Quốc GS Engineering & Construction vá»›i giá 24 triệu, trở thành chủ sở hữu dá»± án C.T Sphinx Golf Club & Residence, mua lại Công ty Thiên Lá»™c vá»›i dá»± án Thiên Lá»™c (Gò Vấp). Vina Properties mua lại Novotel Phan Thiet, Công ty Cổ phần Địa ốc Dầu khí bán đấu giá dá»± án Petro Vietnam Green House (Thủ Đức)…. Có thể thấy, việc chuyển nhượng dá»± án vẫn diá»…n ra chủ yếu tại thị trường phía Nam, đặc biệt là tại Tp.HCM, khi doanh nghiệp được cho là linh hoạt hÆ¡n các đồng nghiệp miền Bắc. Thị trường miền Bắc cÅ©ng chứng kiến vài vụ mua bán bất Ä‘á»™ng sản tạo chú ý cho dÆ° luận nhÆ° vụ mua bán khách sạn Daewoo của công ty Hanel, tập Ä‘oàn Viettel mua văn phòng Crow Plaza, ngân hàng Techcombank mua tháp B Vincom…

9. Dá»± án bỏ hoang bùng nổ

Trái vá»›i những bản vẽ hoành tráng, nhiều dá»± án bất Ä‘á»™ng sản bạc tá»· giờ Ä‘ây là những khu đất trống, được tận dụng làm bãi giữ xe, sân bóng, quán cà phê lề đường… Nguyên nhân các dá»± án BĐS chậm triển khai chủ yếu vẫn do chính sách và năng lá»±c của doanh nghiệp. Khi triển khai dá»± án, vốn của doanh nghiệp chỉ chiếm 15 - 20% trên tổng mức đầu tÆ°, phần còn lại là Ä‘i vay của ngân hàng. Do Ä‘ó doanh nghiệp phụ thuá»™c rất lá»›n vào những thay đổi của chính sách tiền tệ. Vá»›i các doanh nghiệp Ä‘i vay tiền để triển khai dá»± án thì khi ngân hàng cắt vốn thì dá»± án cÅ©ng chết yểu. Những khu đất dá»± án bỏ hoang trở thành Ä‘iểm trú của tá»™i phạm, tệ nạn hút xách. Chính quyền Hà Ná»™i và TP.HCM Ä‘ã ra tay rà soát lại thá»±c trạng các dá»± án, có kế hoạch quy hoạch và chỉ đạo thu hồi đất dá»± án bỏ hoang do chủ đầu tÆ° không triển khai dá»± án, tuy vậy, Ä‘á»™ng thái này bị Ä‘ánh giá là chÆ°a đủ quyết liệt.

Theo Ä‘ánh giá của các chuyên gia về BĐS, tình trạng hàng loạt dá»± án “bỏ hoang” gây lãng phí cho cả doanh nghiệp lẫn người dân, vì ngoài đất hoang để cỏ mọc thì hệ thống hạ tầng được xây dá»±ng kèm theo các dá»± án cÅ©ng chẳng được sá»­ dụng. Điện, đường, trường, trạm... là những hạng mục buá»™c phải có của từng dá»± án, nhÆ°ng do đầu tÆ° dở dang, không đồng bá»™ nên hÆ° hỏng, xuống cấp theo năm tháng. Sau này, khi kinh tế phục hồi và các dá»± án được triển khai tiếp, khi ấy nhiều hạng mục phải thay hay làm má»›i hoặc bỏ ra thêm má»™t khoản tiền không nhỏ để nâng cấp, bảo dưỡng.

10. Dồn dập phÆ°Æ¡ng án giải cứu, kích cầu bất Ä‘á»™ng sản

Các kiến nghị, đề xuất Chính phủ Ä‘Æ°a giải pháp giải cứu thị trường bất Ä‘á»™ng sản dồn dập. Má»›i Ä‘ây, Bá»™ Xây dá»±ng Ä‘ã gá»­i văn bản đến Bá»™ Tài chính nghiên cứu thông qua má»™t số ná»™i dung giảm 50% thuế giá trị gia tăng đầu ra đối vá»›i hoạt Ä‘á»™ng đầu tÆ°, kinh doanh nhà ở xã há»™i; giảm 50% thuế giá trị gia tăng đầu ra đối vá»›i hoạt Ä‘á»™ng đầu tÆ°, kinh doanh nhà ở đối vá»›i những căn há»™ dÆ°á»›i 70m² sàn sá»­ dụng và giá bán dÆ°á»›i 15 triệu đồng/m² sàn sá»­ dụng; gia hạn ná»™p thuế giá trị gia tăng đối vá»›i hoạt Ä‘á»™ng đầu tÆ°, kinh doanh nhà ở và gia hạn ná»™p thuế thu nhập doanh nghiệp đối vá»›i thu nhập từ bán nhà ở trong 12 tháng; áp dụng thuế suất Æ°u Ä‘ãi thuế thu nhập doanh nghiệp ở mức cao nhất (10%) đối vá»›i thu nhập hoạt Ä‘á»™ng đầu tÆ°, kinh doanh nhà ở xã há»™i... Bá»™ Tài chính có đề xuất chung về giảm thuế thu nhập doanh nghiệp nhằm giảm áp lá»±c tài chính cho các công ty BĐS.

Khi tình hình bất Ä‘á»™ng sản lâm nguy, hÆ¡n ai hết, các ngân hàng nhÆ° ngồi trên lá»­a đỏ vì nhiều ngân hàng góp vốn tá»›i 80 – 90% tổng vốn đầu tÆ° dá»± án. Nhiều công ty bất Ä‘á»™ng sản mất khả năng chi trả, ngân hàng thu hồi nhà đất nhÆ°ng không bán được, tài sản “bất Ä‘á»™ng” trở thành nợ xấu. Hầu hết các ngân hàng lá»±a chọn giải pháp kết hợp vá»›i các chủ đầu tÆ° tung ra các gói cho vay đối vá»›i khách hàng vay mua nhà vá»›i lãi suất sốc, thậm chí có dá»± án giảm xuống 0% vá»›i kỳ vọng sẽ tăng thanh khoản, đẩy mạnh hàng tồn. Điều Ä‘áng nói là dù có nhiều chÆ°Æ¡ng trình kích cầu, người dân vẫn không dám mạnh tay vay mua nhà khi việc làm của họ bấp bênh do suy giảm kinh tế, khiến má»™t lượng vốn lá»›n chôn chặt trong các dá»± án bất Ä‘á»™ng sản, gây rủi ro cho cả hệ thống ngân hàng.